Sınav Kaygısı Nedir ve Başa Çıkmanın Yolları Nelerdir?

Sınav kaygısı nedir? Sınav kaygısıyla başa çıkmanın yolları nelerdir? Sınav kaygısı yaşadığımı nereden anlayabilirim? Gelin tüm bu soruların cevaplarına ve çok daha fazlasına birlikte göz atalım…

Öncelikle sınav haftası öğrencilerin akademik başarısını ölçme ve değerlendirme fırsatlarından biridir. Öğrenciler sınav esnasında yaşanabilme ihtimali bulunan olumsuz düşüncelere kapılarak kaygı duyarlar. Bu olumsuz düşünceler öğrencide zihinsel ve fiziksel zorluklara yol açarak sınav performansını ciddi ölçüde etkiler. Sınav esnasında yönetilemeyen kaygı oluşumu öğrencide başarıya karşı aktif bir direnç oluşturarak başarısız olmasına yol açar.

Sınav Kaygısı Nedir?

Kaygı, endişe veya anksiyete tehlike olarak algılanan durumlarda veya gelecekte olması muhtemel bir olayın olmuş gibi değerlendirilmesi sonucunda ortaya çıkan duygu durum bozukluklarıdır. Bilinçdışı tehlikeye karşı vücudun vermiş olduğu bir yanıt mekanizmasıdır. Bireyin bedensel ve ruhsal durumunda yaşadığı huzursuzluk sonucu oluşmaktadır. Kaygı yaşayan bir kişi olacakların hep kötü yönüyle sonuçlanacağı duygusunun esiri olarak yaşantısını sürdürür.

Performansa dayalı bir tür kaygı biçimi olan sınav kaygısı, sınav zamanı öğrenilen bilgilerin sınav esnasında etkili bir şekilde kullanılmaması durumudur. Davranış ve düşünce düzeyinde yoğun uyarımlara yol açar ve öğrencinin aldığı verimi azaltır. Yoğun kaygı, başarıyı önemli ölçüde olumsuz etkilemektedir. Sınavın önem derecesi arttıkça yaşanılan kaygı hali de artmaktadır. Öğrenci normal şartlarda cevap verebileceği bir soruya yaşadığı kaygı sebebiyle cevap veremeyerek başarısız olmaktadır. Sınav kaygısı, özellikle ergenlik ve yetişkinlik dönemindeki bireylerde sıklıkla karşılaşılan sorunlar arasındadır.

Sınav Kaygısıyla Başa Çıkmanın Yolları Nelerdir?

Öğrencilerinin eğitim hayatlarının önemli bir bölümünü oluşturan sınavlar öncesinde ortaya çıkan yoğun kaygı ve stres olumsuz sonuçları beraberinde getirmektedir. Bu faktörlerle baş etmek için bazı tedbirlerin alınması önemlidir. Peki, sınav sürecini en verimli şekilde geçirmenizi sağlayacak unsurlar nelerdir?

  1. Sınav öncesinde uyku düzeni bozulmamalıdır.
  2. Çalışma programı oluşturulmalıdır.
  3. Sınav zamanı teknolojik aletlerle çok fazla vakit geçirilmemelidir.
  4. Yalnızca ders değil hobilere de vakit ayrılmalıdır.
  5. Sınavın son anına kadar ders çalışılmamalıdır.
  6. Karamsar düşüncelerden ve stresten uzak durulmalıdır.
  7. Egzersiz yapılmalıdır.
  8. Dengeli ve düzenli beslenilmelidir.
  9. Motive edecek aktivitelerde bulunulmalıdır.

Sınav Kaygısının Nedenleri Nelerdir?

Sınav kaygısının gelişmesinde başarısızlık korkusu, anksiyete bozukluğu, hazır hissedememe ve yetersiz bilgi hissi gibi etkili olan pek çok faktör bulunmaktadır. Sınavın önem derecesi artıkça yaşanılan stres hali de artmaktadır. Öğrencinin veya ailesinin sınava yüklediği anlamın boyutu, başarılı olunması durumunda oluşabilecek büyük değişimler veya başarısız olunması durumunda dayanağı olmayan olumsuz düşünceler öğrencide kaygı oluşumuna neden olmaktadır. Peki sınav kaygısının belirtileri nelerdir ve bu faktörler sınav başarısını nasıl etkilemektedir?

Başarısızlık korkusu sınav kaygısını nasıl etkiler?

Daha önceki sınavlarından istediği notu alamayarak başarısız olan bir öğrencinin gireceği diğer sınavlardan da düşük not alma ihtimaline karşı duyduğu endişe yüzünden harekete geçmekten alıkonma durumudur. Bu korku kişiyi geri planda tutarak gelişimini önler. Başarısızlık korkusunu yenmek için öncelikle hedeflerinizi belirlemeli ve bu hedeflere ulaşmak için doğru bir çalışma programı oluşturmalısınız. Doğru planlama, korkularınızı minimuma indirerek başarılı olmanızı sağlayacaktır.

Anksiyete bozukluğu sınav kaygısını nasıl etkiler? 

Anksiyete bozukluğu olan kişilerde oluşan yoğun ve sürekli olarak devam eden endişe hali performans başarısını olumsuz yönde etkilemektedir. Kişi, yaşadığı stres durumunu kontrol edemeyerek sınava odaklanamamaktadır. Anksiyete yönetimi sağlanabildiği takdirde öğrenci,  düşüncelerini kontrol ederek sorulara odaklanabilir ve gerçek performansını sergileyebilir. 

Hazırlık sınav kaygısını nasıl etkiler?

Hazır hissedememe duygusunun etkisi nasıldır? Sınava kadarki süreçte yeteri kadar çalışmadığını düşünen bireyde sınav öncesi kaygı oluşturan etkenlerden biridir. Bu duygunun yaşanmaması için sınav çalışmasının son ana bırakılmaması gerekir. Eksikler tamamlanmış bir şekilde sınava girmek yaşanan kaygının ortadan kalkmasını sağlayacaktır.

Yetersiz bilgi hissi sınav kaygısını nasıl etkiler?

Sınava yeteri kadar çalışamayan veya çalıştığı halde bilgisine güvenemeyen öğrencide oluşan kaygı bozukluğudur. Yetersiz bilgi hissine kapılmamak için çalışma alışkanlıkları değiştirilmeli, konuyla ilgili eksikler giderilmeli ve zaman yönetimi sağlanabilmelidir.

Sınav esnasında stres yönetimi sağlanabildiği takdirde akademik performans olumlu yönde etkilenirken yoğun stres performans üzerine olumsuz etkiler göstermektedir. Negatif ruh halinin kontrol altında tutulması sınava hazırlık sürecinin istenilen şekilde geçmesini sağlayacaktır. Sınav zamanı yapılmaması gerekenler hakkında daha fazla bilgi almak için Sınav Stresi ve Stresle Başa Çıkmanın Yolları adlı içeriğimize göz atabilirsiniz.

 

23/01/2023